Komiksowo, powstaniowo, rocznicowo…

Hanna Czapla

Internety zalane rocznicowymi projektami, z Niepodległą w tle… Wszak kolejne stulecie już za naszego życia się nie trafi… Z tej powodzi eventów, konkursów i  projektów wybrałam dla swoich uczniów jeden, który zresztą w istotny sposób łączy się z moją dotychczasową pracą w szkole. Szkole z patronem, nie byle jakim patronem… Szkole z Powstańcami Wielkopolskimi w nazwie.

Stulecie Niepodległości to również setna rocznica wybuchu Powstania Wielkopolskiego. Mało znanego poza Wielkopolską, niespecjalnie obchodzonego w innych regionach, a jednak wyjątkowego – bo jedynego tej miary powstania zakończonego sukcesem.

Do uroczystych obchodów jeszcze miesiąc z okładem, ale na dobrą sprawę uroczystości rocznicowe  w mojej szkole trwają od początku 2017r. Najpierw 2017 ogłoszony Rokiem Franciszka Ratajczaka, urodzonego po sąsiedzku, w miejscowości Śniaty, pierwszego poległego w Powstaniu. Akademie, potem uroczystości, konkursy literackie, w które angażowała się  społeczność lokalna, w tym także szkoła, przygotowująca z tej okazji serię konkursów artystycznych, występów uczniów, X i XI  już edycję Biegów Przełajowych im. F.Ratajczaka, Tydzień Obchodów 100 rocznicy Powstania Wielkopolskiego… Z powodzi okazji patriotycznego i rocznicowego uczczenia Wieku Wolności, wybraliśmy z uczniami klasy VII i VIII konkurs „Epizody Powstania Wielkopolskiego w komiksie i plakacie”, organizowany przez poznański oddział IPN.

Wybraliśmy z uczniami ten konkurs, bo jego forma – komiks – jest nam bardzo bliska. Od lat wykorzystuję komiks na lekcjach języka polskiego i innych zajęciach z uczniami. Jest przez uczniów bardzo lubiany – chętnie ilustrują  ulubione fragmenty książki, tworzą na ich podstawie portrety  bohaterów, pokazują alternatywne zakończenia historii , ilustrują epilog , tworzą biografię bohatera lub własne komiksowe opowieści.
Prostota i atrakcyjność  komiksu sprawia, że jest on doskonałym narzędziem nie tylko na lekcje j.polskiego, ale także innych przedmiotów, w tym także przedmiotów ścisłych, niekoniecznie kojarzonych z rysowaniem i tworzeniem fabuł. Wszak komiks można wykorzystać i na historii – tworząc linie czasu czy historię życia bohatera , i na matematyce czy biologii/ fizyce/ chemii – tworząc ilustrację terminu czy pojęcia. Doskonale sprawdza się też wszędzie tam, gdzie stworzyć trzeba ilustracje różnego rodzaju procedur , tablice marzeń, celów itp.

Zabierając się za konkursowe zadanie – stworzenie komiksu, prezentującego mniej znane momenty historii powstania, sięgnęliśmy do bogatego zbioru archiwalnych dokumentów szkolnych. Ponad dwadzieścia lat temu, jako świeżo upieczony dyrektor, przeglądając wszystkie zakamarki szkoły – mieszczącej się w XIX – wiecznym pałacu, natrafiłam na bogaty zbiór dokumentów szkolnych z końca XIX  i początku XX w. Wśród nich księgi ocen i uczniów, najstarsza z 1882 roku….Poza tym – pisana  po niemiecku kronika szkoły, księgi dzieci, też po niemiecku, doprowadzone do 1918 roku…
Z tych żywych pamiątek historii szkoły i kraju czerpaliśmy inspirację do konkursu – opowiedzieliśmy historię przyłączenia się do powstania mieszkańców naszej parafii, którzy w sile 100 zbrojnych w kije mężczyzn opanowali kolejkę wąskotorową, prowadzoną przez niemieckich kolejarzy i dojechali – pod wodzą księdza wikarego z Wilkowa, uzbrojonego jedynie w myśliwską strzelbę – na miejsce zbiórki powstańców, do Rakoniewic, a następnie na odcinek „Krwawiącej Granicy” – w okolice Babimostu, Kargowej, Wolsztyna, skąd – po zaciętych i krwawych bojach udało im się po kilku miesiącach wrócić cało i zdrowo do domów… Historia wprost wymarzona, by stać się kanwą komiksu i inspiracją dla pra- , prawnuków bohaterów tamtych wydarzeń.

W trakcie pracy nad naszymi pracami konkursowymi wzięliśmy udział w warsztatach z tworzenia komiksu i plakatu, w jednym z współpracujących z organizatorami konkursu domu kultury, gdzie uczniowie – pod okiem specjalistów – poznawali warsztat tworzenia prac konkursowych. Były to zajęcia inspirujące zarówno dla uczniów, jak i opiekunów.
W trakcie zajęć mogliśmy się zapoznać z najnowszymi, rocznicowymi publikacjami komiksowymi. Fantastyczną antologię komiksów  wydał WSiP – „100 na 100. Antologia na stulecie odzyskania niepodległości”- z komiksami, scenariuszami lekcji i innymi materiałami dydaktycznymi , przybliżającymi zarówno tematykę odzyskania niepodległości, jak i piękną historię komiksu w niepodległej już Polsce. Równie ciekawe – „Dziś powstanie” – w. Tkaczyka i T.Tomaszewskiego – upamiętnia powstanie wielkopolskie i jest niezbędną publikacją w każdej wielkopolskiej szkole.
Obydwie pozycje poznawaliśmy z uczniami w trakcie przygotowywania prac konkursowych i zapewne te pozycje staną się obowiązkową lekturą moich uczniów.

Dodam jeszcze, że komiksy nie są dla mnie i moich uczniów nowością. Wielokrotnie już je tworzyliśmy. Lecz tym razem komiksy powstawały w wersji analogowej, bez użycia programów komputerowych i aplikacji.
I było to coś nowego, co zapewne na długo zapamiętamy, niezależnie od wyników konkursu. To doświadczenie tak zafascynowało moich cyfrowych uczniów, że nie znając jeszcze wyników tego konkursu, postanowili wziąć udział w kolejnym takim  , do którego też innych zachęcamy. Temat: Epizody z najnowszej historii Polski w komiksie. Termin: 29 marca 2019r. Szczegóły: tu


Hanna Czapla – nauczycielka dyplomowana języka polskiego i przyrody, długoletnia dyrektor szkoły podstawowej, realizatorka i uczestniczka wielu projektów rozwijających umiejętności cyfrowe uczniów i nauczycieli, m.in. „Cyfrowa Szkoła” i „Cyfrowa Dziecięca Encyklopedia Wielkopolan”, trenerka i edukatorka współpracująca w zakresie ICT , posiada tytuł Apple Distinguished Educator’2015, uczy w szkole podstawowej. Członek grupy Superbelfrzy RP.

 

 

 

 

Print Friendly, PDF & Email
Hanna Czapla

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

Skip to content